Một số giải pháp thực hiện công tác phối hợp thi hành án dân sự trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương hai cấp

Thực hiện Kết luận số 127-KL/TW ngày 28/02/2025, Kết luận số 130-KL/TW ngày 14/3/2025; Kết luận số 137-KL/TW ngày 28/3/2025 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp. Kết luận số 162-KL/TW ngày 06/6/2025 của Bộ chính trị, Ban Bí thư về nội dung lớn của dự án luật tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) và đề án tiếp tục sắp xếp, tinh gọn bộ máy hệ thống thi hành án dân sự bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả; các đơn vị hành chính và cơ quan Thi hành án dân sự tại Thành phố Hồ Chí Minh đã sắp xếp, tổ chức và đi vào hoạt động từ ngày 01/7/2025.

Sau khi tổ chức lại theo mô hình mới, với khối lượng công việc rất lớn bước đầu các đơn vị triển khai thực hiện còn nhiều khó khăn. Tuy nhiên, sau thời gian ngắn, được ứng dụng các sản phẩm công nghệ thông tin như Văn phòng điện tử vOffice; Biên lai điện tử; Thông báo qua VneID; phần mềm thanh toán; phần mềm tổ chức thi hành án (eRequest)… đồng thời, trục liên thông được kết nối với các đơn vị trên cả nước đã tháo gỡ rất nhiều khó khăn cho các cơ quan THADS nói chung và THADS Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng. Kết quả công tác năm 2025 tại Thành phố Hồ Chí Minh đã hoàn thành các chỉ tiêu nhiệm vụ được giao, cụ thể như sau:
* Về việc:
Tổng số giải quyết là 179.995 việc, trong đó: Số cũ chuyển sang (trừ số đã chuyển sổ theo dõi riêng) là 72.136 việc; Số thụ lý mới là 107.859 việc.
Sau khi trừ đi số ủy thác 2.172 việc, số thu hồi, hủy quyết định thi hành án 64 việc, tổng số phải thi hành là 177.759 việc, trong đó: Số có điều kiện thi hành là 97.151 việc; Số chưa có điều kiện (trừ số đã chuyển sổ theo dõi riêng) là 61.909 việc.
Trong số có điều kiện thi hành, số thi hành xong là 81.977 việc; đạt tỷ lệ 84,38%, cao hơn 0,45% so với chỉ tiêu được giao năm 2025 (83,93%);
* Về tiền:
Tổng số giải quyết là 278.301.002.060.663 đồng, trong đó: Số cũ chuyển sang (trừ số đã chuyển sổ theo dõi riêng) là 134.322.335.540.828 đồng, số thụ lý mới là 143.978.666.519.835 đồng.
Sau khi trừ đi số ủy thác là 19.683.123.570.195 đồng, số thu hồi, hủy quyết định thi hành án 549.421.630.000 đồng, tổng số phải thi hành là 258.068.456.860.743 đồng, trong đó: Số có điều kiện thi hành là 98.936.047.457.608 đồng; Số chưa có điều kiện (trừ số đã chuyển sổ theo dõi riêng) là 131.356.452.602.957 đồng.
Trong số có điều kiện thi hành, số thi hành xong là 55.773.446.665.150 đồng; đạt tỉ lệ 56,37%, cao hơn 4,47% (4.379 tỷ đồng) so với chỉ tiêu được giao năm 2025 (51,9%).
Dù đã đạt được kết quả bước đầu rất cao nhưng trong công tác phối hợp giữa cơ quan THADS và chính quyền địa phương vẫn còn một số hạn chế, khó khăn, vướng mắc cần tiếp tục khắc phục trong thời gian tới như việc phối hợp chưa đồng bộ, cung cấp thông tin còn chậm, quy chế phối hợp chưa phù hợp mô hình tổ chức mới và sự thiếu thống nhất của hệ thống pháp luật liên quan.
Thực trạng này đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế phối hợp, tăng cường trách nhiệm của các bên, chuẩn hóa quy trình phối hợp và nâng cao hiệu quả hoạt động của Ban chỉ đạo công tác THADS nhằm nâng cao tính thống nhất, kịp thời và hiệu quả.
 

1. Tổng quan về THADS Thành phố Hồ Chí Minh và công tác phối hợp với chính quyền địa phương trong THADS
1.1. Tổng quan về THADS Thành phố Hồ Chí Minh sau sáp nhập:
Thực hiện Đề án mô hình cơ quan THADS một cấp, ngày 25/6/2025 Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã ban hành quyết định số 1900/QĐ-BTP về việc thành lập THADS Thành phố Hồ Chí Minh trên cơ sở sát nhập Cục Thi THADS Thành phố Hồ Chí Minh, Cục THADS tỉnh Bình Dương và Cục THADS tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
THADS thành phố Hồ Chi Minh có 06 Phòng chuyên môn gồm: Văn phòng; Phòng Tổ chức cán bộ; Phòng Kế hoạch - Tài chính; Phòng Kiểm tra giải quyết khiếu nại tố cáo, Phòng Nghiệp vụ và tổ chức thi hành án (1) (thi hành các vụ việc về dân sự, kinh tế, hôn nhân gia đình, lao động, phá sản, phán quyết trọng tài thương mại, quyết định xử lý vụ việc cạnh tranh); Phòng Nghiệp vụ và tổ chức thi hành án (2) (thi hành các vụ việc về hình sự, theo dõi thi hành án hành chính) và 19 Phòng THADS khu vực. Các Phòng THADS khu vực phụ trách công tác tổ chức thi hành án theo các địa bàn một số xã, phường, đặc khu thuộc thành phố Hồ Chí Minh.
Về biên chế, trong thời gian đầu sau sắp xếp tổ chức bộ máy tạm thời giữ số lượng biên chế như hiện nay, tương ứng với từng Phòng (Phòng THADS khu vực, Phòng Tham mưu, chuyên môn), thời gian tiếp theo sẽ tiếp tục thực hiện tinh giản biên chế theo lộ trình, chú trọng xây dựng, đào tạo, nâng cao chất lượng đội ngũ công chức làm công tác THADS, kết hợp với việc đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào quá trình quản lý và thực hiện nhiệm vụ chuyên môn. Theo đó, biên chế sau sáp nhập 03 Cục THADS (Bà Rịa - Vũng Tàu có 113 biên chế, Bình Dương có 156 biên chế và Thành phố Hồ Chí Minh có 619 biên chế), tổng là 888 biên chế, số biên chế thực hiện tính đến 01/7/2025 là 827 người, còn chưa thực hiện 61 biên chế.
1.2. Tổng quan về chính quyền địa phương hai cấp tại Thành phố Hồ Chí Minh:
Sau ngày 01/7/2025, Thành phố Hồ Chí Minh chính thức vận hành mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp sau khi hợp nhất với tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu; Thành phố Hồ Chí Minh sau sắp xếp đã thành lập 168 xã, phường, đặc khu. Việc sắp xếp, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp không chỉ là sự kiện mang tính tổ chức hành chính, việc triển khai mô hình mới đã tạo ra bước chuyển toàn diện về cách thức quản lý, phục vụ và tương tác với người dân. Từ sắp xếp tổ chức bộ máy, phân cấp thẩm quyền đến ứng dụng công nghệ số, chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền hành chính tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.
1.3. Công tác phối hợp giữa THADS Thành phố và chính quyền địa phương trong THADS:
Trước ngày 01/7/2025, việc tổ chức và hoạt động của Ban Chỉ đạo THADS được thực hiện theo Luật THADS năm 2014 và Nghị định số 62/2015/NĐ-CP. Theo đó: Ban Chỉ đạo THADS cấp Thành phố có trách nhiệm tham mưu và giúp Chủ tịch UBND Thành phố chỉ đạo công tác phối hợp giữa Cục THADS với các Sở, ban, ngành thuộc UBND Thành phố, cũng như với các cơ quan Trung ương được tổ chức theo ngành dọc và đóng trên địa bàn. Ban Chỉ đạo THADS cấp quận, huyện tham mưu giúp Chủ tịch UBND quận, huyện trong việc chỉ đạo phối hợp giữa Chi cục THADS và các phòng, ban chuyên môn thuộc UBND cấp huyện; phối hợp với các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp trên địa bàn và UBND xã, phường, đặc khu, phường. Cơ quan THADS phối hợp trực tiếp với các sở, ngành chuyên môn thuộc UBND Thành phố; các phòng, ban chuyên môn thuộc UBND quận/huyện và UBND xã/phường trong công tác thông báo, xác minh, vận động và cưỡng chế thi hành án.
Sau 01/7/2025, khi mô hình chính quyền địa phương thực hiện theo mô hình hai cấp (kết thúc hoạt động cấp quận/huyện); không còn Ban Chỉ đạo THADS cấp quận, huyện. Thành phố Hồ Chí Minh chỉ còn Ban Chỉ đạo THADS Thành phố; Ban Chỉ đạo THADS được điều chỉnh theo hướng tinh gọn, tập trung hơn. Theo đó, Ban Chỉ đạo THADS Thành phố tham mưu giúp Chủ tịch UBND Thành phố chỉ đạo việc tổ chức phối hợp các cơ quan có liên quan trong THADS trên địa bàn; giải quyết kịp thời những vướng mắc, khó khăn phát sinh trong việc phối hợp giữa các cơ quan có liên quan trong công tác THADS. Chỉ đạo việc tổ chức cưỡng chế thi hành án đối với việc thi hành án trọng điểm, các vụ án lớn, phức tạp, có ảnh hưởng đến an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở địa phương.
2. Thực tiễn các hoạt động phối hợp giữa THADS Thành phố và chính quyền địa phương trong THADS
2.1. Thực tiễn phối hợp trong thông báo, xác minh điều kiện thi hành án và cung cấp thông tin
Thông báo, xác minh điều kiện thi hành án là một trong những bước đầu tiên và rất quan trọng trong công tác THADS, được quy định rất cụ thể, chặt chẽ tại Điều 39, 40, 41, 42, 43, 44 Luật Thi hành án dân sự và các văn bản hướng dẫn thi hành, được thực hiện bởi Chấp hành viên, thư ký THADS. Để thực hiện đúng thủ thục thông báo, xác minh theo quy định pháp luật, đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền địa phương và các đơn vị nắm giữ thông tin. Trong những năm vừa qua, việc phối hợp trong công tác thông báo, xác minh giữa cơ quan THADS và chính quyền địa phương tại Thành phố Hồ Chí Minh được thực hiện rất chặt chẽ, chủ động, tích cực và đạt được những kết quả rất lớn góp phần thực hiện thắng lợi các chỉ tiêu, nhiệm vụ được giao. Sau khi sáp nhập, để thích ứng nhanh trong việc phối hợp với chính quyền địa phương theo mô hình mới; THADS Thành phố đã ban hành Công văn số 4337/THADS-NV2 ngày 10/9/2025 gửi UBND các xã, phường, đặc khu trên địa bàn Thành phố về việc tiếp tục nâng cao hiệu quả phối hợp trong công tác thi hành án dân sự.
Đối với việc thực hiện thông báo: trước khi sáp nhập thì Chấp hành viên, thư ký THADS phối hợp với chính quyền địa phương đến trực tiếp địa chỉ nơi cư trú của đương sự để thực hiện thông báo các văn bản, quyết định trong quá trình tổ chức thi hành án; nếu đương sự vắng mặt thì thực hiện thủ tục niêm yết hoặc đăng báo theo quy định pháp luật dẫn đến tốn nhiều thời gian công sức của cán bộ THADS và địa phương, đương sự không còn cư trú tại địa chỉ đăng ký thì đôi khi không nhận được các thông báo của cơ quan THADS. Hiện nay, việc thông báo một phần được thực hiện qua VneID giúp giảm tải công việc Chấp hành viên và chính quyền địa phương; theo đó, Chấp hành viên lên phần mềm gửi các văn bản, quyết định cho đương sự qua VneID và đương sự sẽ nhận được ngay, dù có ở địa phương hay không.
Tuy nhiên, quy định hiện nay về thông báo qua VneID chỉ được thực hiện khi đương sự có yêu cầu nên hiệu quả thực hiện chưa cao. Bởi vì, trong công tác THADS, người phải THA thường tìm mọi cách chống đối, gây khó khăn, kéo dài thời gian thi hành án nên rất ít khi đồng ý hợp tác với Chấp hành viên trong việc nhận thông báo qua VneID. Do đó, đa số các vụ việc, Chấp hành viên, thư ký THADS vẫn phải phối hợp với chính quyền địa phương để thực hiện thông báo tại nơi cư trú của đương sự dẫn đến việc quá tải. Chính quyền địa phương khó sắp xếp cử cán bộ thường xuyên phối hợp với cơ quan THADS dẫn đến việc thông báo chậm thời hạn, biên bản thông báo khi trình ký Lãnh đạo ủy ban, nhiều nơi phải trình qua nhiều cấp trung gian, thường không được trả lại kịp thời để cơ quan THADS tiếp tục tác nghiệp các bước tiếp theo.
Đối với công tác xác minh THADS: Trước sáp nhập việc xác minh được Chấp hành viên thực hiện trực tiếp tại nơi cư trú, làm việc, nơi nắm giữ thông tin hoặc gửi văn bản xác minh qua đường bưu điện. Sau khi sáp nhập, việc xác minh được mở rộng hơn thông qua khai thác cơ sở dữ liệu dùng chung, xác minh thông qua việc phát hành văn bản qua trục văn bản liên thông, xác minh thông qua khai thác hồ sơ tài liệu gốc hoặc xác minh trực tiếp tại nơi làm việc, nơi cư trú. Các văn bản xác minh được Chấp hành viên ký số và phát hành trên trục liên thông Văn phòng điện tử vOffice đảm bảo nhanh chóng, chính xác; các văn bản được chuyển ngay đến người có thẩm quyền xử lý. Đồng thời, Chấp hành viên theo dõi được văn bản phát hành đã chuyển đến đơn vị trả lời xác minh hay chưa để kịp thời tác nghiệp; khắc phục được việc trước kia Chấp hành viên ký giấy, phát hành qua đơn vị bưu chính viễn thông, khó kiểm tra, theo dõi được các văn bản đã phát hành. Tuy nhiên, một số địa phương vẫn còn chậm trả lời xác minh theo thời hạn được quy định, dẫn đến việc chậm trong tổ chức thi hành án.
  2.2. Thực tiễn hoạt động của Ban Chỉ đạo THADS Thành phố Hồ Chí Minh
THADS Thành phố xây dựng Tờ trình số 952/TTr-THADS ngày 21/7/2025 về việc thành lập Ban chỉ đạo THADS Thành phố. Từ đó UBND Thành phố đã có Quyết định số 386/QĐ-UBND ngày 30/7/2025 thành lập Ban chỉ đạo THADS Thành phố. Ngày 17/10/2025, UBND Thành phố đã ban hành Quyết định số 2198/QĐ-BCĐTHADS về ban hành Quy chế hoạt động của Ban Chỉ đạo THADS Thành phố. Trong giai đoạn này, để đảm bảo việc chuyển đổi mô hình hoạt động của THADS và chính quyền Thành phố hai cấp không ảnh hưởng nhiều tới công tác phối hợp THADS, THADS Thành phố đã tham mưu họp Ban Chỉ đạo THADS Thành phố để ban hành quy chế làm việc, chỉ đạo tăng cường về công tác phối hợp, xác định trách nhiệm kế thừa nghĩa vụ thi hành án hành chính của Chính quyền cấp huyện đã chấm dứt hoạt động và tháo gỡ vướng mắc trong một số vụ việc lớn như Trương Mỹ Lan, Dương Thanh Cường... Trưởng Ban Chỉ đạo, Phó Chủ tịch UBND Thành phố đã chỉ đạo các Sở ngành cung cấp thông tin tài sản, giấy tờ pháp lý liên quan đến tài sản kê biên, phong tỏa và cử người tham gia Tổ công tác phục vụ việc tổ chức thi hành án, xác minh tình trạng pháp lý của tài sản và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong xử lý tài sản.
Bên cạnh đó, một số xã phường trên địa bàn đã ban hành Quy chế phối hợp trong thi hành án dân sự trên địa bàn, theo đó phân công các Phòng thuộc UBND, Công an xã, phường và các khu phố chủ động phối hợp với Cơ quan THADS, Chấp hành viên, Thư ký. Những thay đổi tích cực này đã cho thấy sự quan tâm của Nhà nước đối với công tác THADS, coi THADS là nhiệm vụ trọng tâm trong tiến trình cải cách tư pháp và là công cụ hữu hiệu để đảm bảo lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích của toàn thể xã hội.
2.3. Thực tiễn phối hợp trong tổ chức các cuộc cưỡng chế huy động lực lượng trong THADS
Thành phố Hồ Chí Minh sau sáp nhập có diện tích tự nhiên lớn và quy mô mật độ dân số đông nhất cả nước nên việc xác định được vị trí vai trò để từ đó có sự phối hợp với các cơ quan hữu quan đặc biệt là với Công an Thành phố trong việc huy động lực lượng cưỡng chế các vụ việc có tính chất phức tạp, khó khăn trên địa bàn để hoàn thành thành nhiệm vụ.
Trong những năm gần đây, các vụ việc cưỡng chế có huy động lực lượng của THADS Thành phố Hồ Chi Minh ngày các tăng, tính chất chống đối của các đương sự ngày càng phức tạp; do các vụ việc phải tổ chức cưỡng huy động lực lượng thì tài sản là nhà đất có giá trị cao; mẫu thuẫn giữa các đương sự đã lâu, tính chất ngày càng gay gắt nên việc đảm bảo an toàn về người và tài sản trong các vụ việc cưỡng chế là yêu cầu bắt buộc để nội dung án tuyên được thực thi và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn được đảm bảo.
Kết quả tổ chức cưỡng chế huy động lực lượng từ 01/10/2024 đến 30/6/2025 (09 tháng): THADS Thành phố đã tổ chức thành công 64 cuộc cưỡng chế có huy động lực lượng. Trong đó: Cục THADS Thành phố Hồ Chí Minh (cũ) có 20 cuộc cưỡng chế có huy động lực lượng; Cục THADS tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) có 23 cuộc cưỡng chế có huy động lực lượng; Cục THADS tỉnh Bình Dương (cũ) có 00 cuộc cưỡng chế có huy động lực lượng. Sau khi sáp nhập từ ngày 01/7/2025 đến 30/9/2025 (03 tháng); THADS Thành phố Hồ Chí Minh có 21 cuộc cưỡng chế có huy động lực lượng.
Để đạt được kết quả như trên, có vai trò rất lớn của Ban chỉ đạo Thi hành án dân sự Thành phố; Công an Thành phố và chính quyền địa phương trong việc phối hợp nắm bắt tình hình, kiểm soát an ninh trật tự tại địa điểm cưỡng chế. Việc tổ chức cưỡng chế thành công góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, đảm bảo hiệu lực của bản án, tính nghiêm minh của pháp luật và trật tự xã hội trên địa bàn.
2.4. Thực tiễn phối hợp trong công tác theo dõi thi hành án hành chính
Sau sáp nhập, việc xác định các cơ quan, đơn vị kế thừa trách nhiệm thi hành án hành chính là một điều khó khăn đối với các Chấp hành viên đang thực hiện theo dõi thi hành án hành chính, Cục THADS Thành phố đã ban hành Công văn số 3236/CTHADS-NV2 ngày 19/3/2025 gửi Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh về việc đề nghị chỉ đạo THAHC kèm theo danh sách 177 vụ việc chưa thi hành xong tính đến ngày 19/3/2025; Đồng thời THADS Thành phố đã có nhiều văn bản gửi Ban Thường vụ Thành ủy, Quận ủy, Huyện ủy, Chủ tịch UBND các quận, huyện về việc đề nghị Chủ tịch UBND Thành phố chỉ đạo thực hiện việc chuyển giao kế thừa nghĩa vụ THAHC sau sắp xếp, tổ chức bộ máy để tiếp tục thi hành nghĩa vụ thi hành án đối với các bản án hành chính mà người phải thi hành án là UBND cấp quận, huyện, Chủ tịch UBND cấp quận, huyện (Công văn số 1299/THADS-NV2 ngày 24/7/2025).
Thực hiện Công văn số 4323/BTP-CQLTHADS ngày 18/7/2025 của Bộ Tư pháp về việc tiếp nhận quyền, nghĩa vụ tố tụng hành chính và quyền, nghĩa vụ THAHC sau sắp xếp tổ chức bộ máy, đồng chí Trưởng Ban Chỉ đạo THADS Thành phố đã ban hành Công văn số 2134/VP-NCPC ngày 01/8/2025 về việc đề nghị Sở Tư pháp, Chủ tịch UBND 168 xã, phường và đặc khu rà soát cơ quan, đơn vị kế thừa trách nhiệm thi hành án hành chính sau khi sáp nhập đồng thời chủ trì nhiều cuộc họp để chỉ đạo thực hiện việc chuyển giao nghĩa vụ kế thừa đối với các bản án hành chính chưa thi hành xong. Căn cứ kết quả rà soát cơ quan, đơn vị kế thừa trách nhiệm thi hành án hành chính sau sáp nhập, đồng chí Trưởng Ban Chỉ đạo THADS Thành phố đã ban hành các thông báo kết luận số 223/TB-VP ngày 16/8/2025, thông báo số 282/TB-VP ngày 05/9/2025, thông báo số 340/TB-VP ngày 16/9/2025 và thông báo số 461/TB-VP ngày 11/10/2025 đính kèm danh sách tổng số các cơ quan, đơn vị kế thừa cụ thể trách nhiệm THAHC. Tại cuộc họp ngày 06/10/2025 về việc nghe báo cáo tiến độ THAHC của các sở, ban, ngành Thành phố và các phường, xã, đặc khu; đại diện các đơn vị kế thừa đã có báo cáo đầy đủ tiến độ THAHC đối với các bản án chưa thi hành xong sau sáp nhập ngày 01/7/2025.
Nhờ sự chỉ đạo của đồng chí Trưởng Ban Chỉ đạo THADS Thành phố cũng như công tác phối hợp, thông tin cụ thể, kịp thời của các sở, ban, ngành Thành phố và các UBND xã, phường, đặc khu trong việc thông tin tiến độ THAHC đối với 273 bản án cần được chuyển giao: tính đến ngày 27/10/2025 đã thi hành xong 21/273 vụ việc.
Có thể nói việc xác định rõ UBND xã, phường, đặc khu mới (cơ quan kế thừa) chịu trách nhiệm tiếp tục thực hiện nghĩa vụ THAHC đã phát sinh của cơ quan cũ đã sáp nhập thể hiện nguyên tắc liên tục của hoạt động hành chính và đảm bảo kỷ cương pháp luật không bị gián đoạn do thay đổi tổ chức, điều này bước đầu giúp các cơ quan THADS và chính quyền địa phương mới nhanh chóng xác định thẩm quyền và trách nhiệm theo dõi, đôn đốc thi hành các vụ việc tồn đọng, đảm bảo quyền lợi của người dân trong việc thực hiện các bản án hành chính có hiệu lực pháp luật.
2.5. Thực tiễn phối hợp trong công tác tiêu hủy, sung công tang vật
 Trong năm 2025, công tác phối hợp về việc chuyển giao tài sản sung công, tiêu hủy vật chứng được thực hiện thường xuyên, nền nếp và hiệu quả, qua đó góp phần nâng cao được hiệu quả xử lý tài sản sung công theo bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật. Tuy nhiên, THADS Thành phố thực hiện sắp xếp lại bộ máy từ hai cấp thành một cấp, việc chuyển đổi mô hình chính quyền địa phương từ ba cấp thành hai cấp đồng thời số lượng bản án, quyết định liên quan đến sung công, tiên hủy vật chứng tài sản tăng cao nên công tác phối hợp trong sung công, tiêu hủy gặp không ít khó khăn dẫn đề tài sản phải sung công tiêu hủy vẫn còn tồn.
Nhằm giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong quá trình xử lý vật chứng THADS Thành phố đã có nhiều giải pháp có hiệu quả như:
Thứ nhất, Lãnh đạo THADS Thành phố tổ chức họp liên ngành với các cơ quan liên quan như Viện Kiểm sát, Tòa án, Sở Tài chính ... để tháo ngỡ những khó khăn, vướng mắc về công tác giao nhận tiêu hủy tang vật.
Thứ hai, báo cáo đề xuất Ban chỉ đạo THADS Thành phố, UBND Thành phố ban hành Thông báo kết luận số 205/TB-VP ngày 14/8/2025 và số 417/TB-VP ngày 03/10/2025 chỉ đạo giải quyết những khó khăn, vướng mắc về việc sung công tiêu hủy, xây dựng nội dung: “...phối hợp tiêu hủy tang vật, tiếp nhận tài sản sung công quỹ nhà nước theo quỷ quyền của Sở Tài chính Thành phố...” vào Quyết định số 2198/QĐ-BCĐTHADS ngày 17/10/2025 của Trưởng Ban Chỉ đạo Thi hành án dân sự Thành phố.
Thứ ba, THADS Thành phố đã có các Công văn số 4206/CTHADS-NV2 ngày 08/4/2025; số  1716/CTHADS-NV2 ngày 31/7/2025; số 4337/THADS-NV2 ngày 10/9/2025; đề nghị UBND, Tòa án, Công an, Sở Tài chính tại Thành phố... nâng cao phối hợp trong công tác xử lý vật chứng; Công văn số 1716/CTHADS-NV2 ngày 31/7/2025 nhằm chỉ đạo tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc cho các Phòng THADS các Khu vực.
Từ đó, Sở Tài chính Thành phố cũng đã phối hợp ban hành nhiều công văn để hướng dẫn về việc tiếp nhận sung công tài sản, tang vật cũng như công tác tiêu hủy tang vật: Công văn số 9878/STC-QLCS ngày 20/10/2025, Công văn số 10133/STC-QLCS ngày 21/10/2025, Công văn số 10250/STC-QLCS ngày 22/10/2025, Công văn số 8176/STC-QLCS ngày 03/10/2025. Ngoài ra, liên quan đến nội dung xử lý tang vật tồn đọng của TAND Thành phố là tiền, vàng; Sở Tài chính Thành phố cũng đã có Công văn số 10251/STC-QLCS ngày 22/10/2025 đề phối hợp thực hiện.
3. Một số khó khăn, vướng mắc về phối hợp giữa THADS Thành phố và chính quyền địa phương trong THADS
- Công tác phối hợp trong thông báo, xác minh thi hành án:
Việc phối hợp giữa THADS Thành phố và chính quyền địa phương trong công tác thông báo, xác minh thi hành án sau sáp nhập còn chậm, chưa đạt hiệu quả cao. Nếu như trước đây việc phối hợp thực hiện thông báo, xác minh thi hành án được các công chức tư pháp, cảnh sát khu vực hỗ trợ thực hiện và thủ tục được nhanh chóng, kịp thời. Tuy nhiên, hiện nay UBND xã, phường, đặc khu hoạt động theo mô hình mới nên, việc phối hợp trong công tác thông báo, xác minh thi hành án được giao lại cho các Phòng chuyên môn thuộc UBND xã, phường, đặc khu. Quy trình để thực hiện thông báo, xác minh thông qua nhiều đầu mối trung gian dẫn đến việc tiếp nhận, xử lý rất chậm, chưa đảm bảo được hiệu quả, thời gian theo quy định pháp luật. (ví dụ: để thực hiện thông báo, xác minh thì cán bộ UBND xã, phường, đặc khu sau khi tiếp nhận văn bản, biên bản từ cơ quan Thi hành án, Chấp hành viên; đại diện UBND phân công công chức tại các Phòng chuyên môn phối hợp thực hiện, sau đó công chức trình Lãnh đạo Phòng phụ trách, Lãnh đạo UBND kí xác nhận rồi hoàn trả cho cơ quan Thi hành án, Chấp hành viên).
- Công tác phối hợp trong việc sung công tang tài vật:
Theo quy định của Luật THADS hiện hành thì việc phối hợp trong sung công tang tài vật được giao cho Sở Tài chính Thành phố, các phòng Kế hoạch Tài chính thuộc UBND quận, huyện phối hợp thực hiện. Theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp hiện nay, không còn cấp huyện cũng như cơ quan chuyên môn, như vậy cơ bản tất cả tang vật do THADS Thành phố sẽ chuyển giao cho Sở Tài chính Thành phố phối hợp tiếp nhận. Điều này dẫn đến việc tang vật khối lượng lớn, địa bàn rộng, cơ chế ủy quyền của UBND Thành phố cho UBND xã, phường, đặc khu thực hiện việc tiếp nhận tài sản sung công chưa có, nên việc phối hợp giữa THADS Thành phố và UBND xã, phường, đặc khu trong công tác bàn giao tang vật, tài sản để sung công trong các vụ án hình sự chưa có cơ chế thực hiện.
4. Một số giải pháp thực hiện công tác phối hợp THADS trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương hai cấp
4.1. Hoàn thiện quy định pháp luật về mối quan hệ giữa cơ quan THADS với chính quyền địa phương trong công tác thi hành án dân sự
Cải cách tư pháp theo tinh thần các nghị quyết của Đảng (đặc biệt là Nghị quyết 49-NQ/TW) nhấn mạnh yêu cầu xây dựng nền tư pháp trong sạch – vững mạnh – dân chủ – nghiêm minh, trong đó hoạt động THADS giữ vai trò hoàn tất quá trình bảo vệ công lý. Để hệ thống THADS thực hiện đúng bản chất của cơ quan thực thi quyền tư pháp, việc tôn trọng và đảm bảo tính độc lập của hoạt động này là yêu cầu cấp thiết. Vì lẽ đó, việc hoàn thiện pháp luật để điều chỉnh mối quan hệ giữa cơ quan thi hành án dân sự với chính quyền địa phương nhằm đáp ứng yêu cầu của công tác thi hành án dân sự trước yêu cầu đổi mới và kiện toàn bộ máy nhà nước; sự tác động của cách mạng công nghiệp 4.0 và nhu cầu hội nhập quốc tế cần tập trung vào các giải pháp sau:
Thứ nhất, việc hoàn thiện pháp luật về phối hợp giữa cơ quan THADSvà chính quyền địa phương cần được đặt ra theo hướng xác lập khuôn khổ pháp lý thống nhất, minh bạch và khả thi. Trước hết, cần ban hành văn bản hướng dẫn chuyên biệt, quy định rõ trách nhiệm của UBND các cấp và các cơ quan chuyên môn trong từng giai đoạn thi hành án, chuẩn hóa phương thức trao đổi dữ liệu để đảm bảo thời gian thi hành án. Đồng thời bổ sung chế tài đối với trường hợp không cung cấp thông tin, chậm phối hợp hoặc né tránh nhiệm vụ.
Thứ hai, cần quy định rõ trình tự, thủ tục để xây dựng cơ sở dữ liệu về thi hành án dân sự trên cơ sở xác định cách thức nguồn thu thập thông tin, khai thác sử dụng thông tin, thực hiện việc thông báo thi hành án bằng phương tiện điện tử, lập và lưu trữ hồ sơ điện tử.
Thứ ba, cơ chế huy động lực lượng hỗ trợ cưỡng chế cũng cần được pháp luật quy định cụ thể hơn, làm rõ trách nhiệm về bảo đảm an ninh, trật tự và trách nhiệm phối hợp trong xử lý tài sản, nhất là các tài sản liên quan đến đất công.
4.2. Tăng cường sự chỉ đạo của Ban Chỉ đạo thi hành án trong công tác phối hợp tổ chức thi hành án trên địa bàn.
Nâng cao vai trò và hiệu quả hoạt động của Ban Chỉ đạo THADS Thành phố. Hiện nay, Ban Chỉ đạo THADS đã được thành lập nhưng cơ chế phối hợp chưa được qui định rõ ràng, chưa xác định rõ trách nhiệm, quyền hạn của các vị trí trong Ban chỉ đạo trong tổ chức THADS. Vì vậy, công tác chỉ đạo đôi lúc chưa kịp thời, chưa sâu sát dẫn đến khó khăn, chậm trễ trong quá trình tổ chức thực hiện công tác thi hành án, đặc biệt là đối với các vụ án lớn, có liên quan đến nhiều ban, ngành, tổ chức.
Nhanh chóng xây dựng quy chế phối hợp với các cơ quan có liên quan trong công tác phối hợp thi hành án dân, chủ động phối hợp với sở, ngành và chính quyền xã, phường, đặc khu để tổ chức thi hành án có hiệu quả; tham mưu kịp thời cho Ban chỉ đạo THADS Thành phố chỉ đạo công tác phối hợp. Phối hợp với Sở Tư pháp tuyên truyền về Luật THADS và các văn bản hướng dẫn thi hành.
4.3. Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động thi hành án dân sự.
Xây dựng cơ sở dữ liệu về thi hành án để tích hợp vào cơ sở dữ liệu quốc gia đảm bảo nguồn dữ liệu “đủ, sạch, sống” theo yêu cầu của Bộ Chính trị. Cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, bổ sung kinh phí hoạt động cho chuyển đổi số thành công cho toàn hệ thống ngành thi hành án.
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin thông qua xây dựng hệ thống liên thông dữ liệu dùng chung, liên thông giữa cơ quan THADS với các cơ quan chuyên môn của UBND Thành phố (Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính, Sở Tư pháp...), cơ quan Trung ương đặt tại địa phương (như Thuế, Hải quan…) để xác minh điều kiện thi hành án cùng với việc chuẩn hóa biểu mẫu và quy trình phối hợp, xây dựng cơ sở dữ liệu.
Tiếp tục có cơ chế tuyển dụng bố trí công chức làm công tác thi hàn án và công tác chuyển đổi số đúng với trình độ năng lực; đầu tư trang thiết bị, tập trung ưu tiên nguồn vốn để thực hiện tốt nhiệm vụ chuyển đổi số.
4.4. Thường xuyên tổ chức tuyên truyền, tập huấn về công tác phối hợp THADS
Thường xuyên tuyên truyền, tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ chung nhằm nâng cao năng lực thực hiện của các chủ thể có liên quan. Đồng thời, cơ quan thi hành án dân sự và chính quyền địa phương phải định kỳ tổ chức sơ kết, tổng kết việc thực hiện quy chế phối hợp. Việc đánh giá kết quả phối hợp và đưa chỉ tiêu này vào tiêu chí hoàn thành nhiệm vụ của chính quyền địa phương cũng là yêu cầu cần thiết.
Tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật THADS cho cán bộ chính quyền cơ sở.
                                                                                    Cẩm Tú