Một số tồn tại, hạn chế và giải pháp nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo trong thi hành án dân sự tỉnh Quảng Ngãi
16/01/2019
Năm 2018, công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong thi hành án dân sự tại tỉnh Quảng Ngãi đã từng bước đi vào nề nếp và có nhiều chuyển biến tích cực. Thông qua công tác tiếp công dân, nhiều cơ quan THADS đã ghi nhận và giải quyết xong các khiếu nại, tố cáo, yêu cầu, kiến nghị, phản ánh của công dân, qua đó hỗ trợ hiệu quả cho công tác thi hành án dân sự trên địa bàn, giảm khiếu nại, tố cáo (KNTC) vượt cấp, kéo dài.
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác tiếp công dân và giải quyết KNTC vẫn còn một số tồn tại, hạn chế như: một số Chi cục trưởng ngại tiếp công dân, né tránh hoặc đùn đẩy trách nhiệm cho Phó chi cục trưởng thực hiện nhiệm vụ tiếp công dân định kỳ hoặc đột xuất; một số công chức, chấp hành viên được giao nhiệm vụ tiếp công dân chưa ý thức được tầm quan trọng của công tác này, thiếu kỹ năng tiếp công dân, thái độ tiếp công dân chưa phù hợp, ứng xử không đúng mực, đôi khi mất bình tĩnh, có những lời lẽ không chuẩn mực, để công dân phản ánh, có trường hợp công dân bức xúc tố cáo lên Cục về thái độ hách dịch khi làm việc tiếp xúc với công dân; việc xử lý, giải quyết đơn KNTC tại một số Chi cục chưa đúng quy trình, thời hạn, hình thức, nội dung theo quy định của pháp luật; khi thực hiện công tác giải quyết KNTC, đa số Chi cục trưởng không tổ chức tiếp công dân để đối thoại trực tiếp với công dân làm cơ sở cho việc giải quyết KNTC; khi xử lý, giải quyết đơn KNTC một số Chi cục chỉ chú trọng hình thức xử lý, giải quyết, chưa chú trọng kết hợp việc giải quyết KNTC với công tác kiểm tra, rà soát lại hồ sơ thi hành án để kịp thời phát hiện và chỉ đạo khắc phục những thiếu sót, vi phạm (nếu có) nhằm giải quyết đúng bản chất, nguồn gốc phát sinh KNTC.
Để khắc phục những hạn chế nêu trên, nhằm nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân và giải quyết KNTC, qua đó làm nền tảng cho công tác tổ chức thi hành án; tôi đề xuất một số giải pháp như sau:
- Thứ nhất, đối với công tác tiếp công dân: Thủ trưởng các cơ quan THADS phải trực tiếp tiếp công dân theo định kỳ mỗi tháng ít nhất 02 ngày làm việc và tiếp công dân đột xuất khi công dân có yêu cầu hoặc khi đối thoại trực tiếp với công dân để giải quyết KNTC. Đồng thời, phân công công chức thực hiện tiếp công dân thường xuyên tại cơ quan, đơn vị; khi tiếp công dân phải có thái độ đúng mực, tôn trọng công dân, không to tiếng với công dân, lắng nghe tâm tư nguyện vọng của công dân, ghi chép đầy đủ, chính xác nội dung mà công dân trình bày. Đối với những yêu cầu của công dân không có cơ sở để giải quyết, phải kiên trì giải thích quy định của pháp luật và yêu cầu công dân chấp hành. Đối với những yêu cầu của công dân có cơ sở hoặc do sai sót của chấp hành viên, cơ quan THADS thì phải mạnh dạn tiếp thu, khắc phục, sửa chữa.
- Thứ hai, đối với công tác giải quyết KNTC: Thủ trưởng các cơ quan THADS phải trực tiếp phụ trách công tác giải quyết KNTC tại cơ quan, đơn vị, không phân công cho cấp phó phụ trách (trừ những trường hợp đặc biệt do Thủ trưởng cơ quan, đơn vị phải đi học tập trung dài hạn, đi công tác nhiều ngày...); việc xử lý, giải quyết KNTC phải đúng quy trình, thời hạn, hình thức, nội dung theo quy định của pháp luật; không dùng hình thức công văn để thay cho quyết định giải quyết khiếu nại, kết luận nội dung tố cáo; không lợi dụng việc thiếu hiểu biết pháp luật của công dân để vận động công dân chuyển từ đơn KNTC thành yêu cầu, kiến nghị nhằm làm mất quyền KNTC của công dân; đối với những đơn KNTC chưa đủ điều kiện thụ lý, phải có văn bản trả lời, nêu rõ lý do và có thể kết hợp mời công dân đến, hướng dẫn để công dân bổ sung thông tin, tài liệu hoặc lập biên bản ghi nhận trực tiếp khiếu nại, tố cáo của công dân để thụ lý, giải quyết, không chuyển đơn hoặc trả lời lòng vòng, tránh né việc giải quyết KNTC; khi giải quyết KNTC phải kết hợp với công tác kiểm tra, rà soát lại hồ sơ thi hành án, để kịp thời phát hiện và chỉ đạo khắc phục những thiếu sót, vi phạm (nếu có) nhằm giải quyết đúng bản chất, nguồn gốc phát sinh KNTC.
- Thứ ba, về việc kiểm tra, theo dõi, đôn đốc triển khai thực hiện công tác tiếp công dân, giải quyết KNTC: Cục THADS tỉnh giao nhiệm vụ cho Phòng Kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo thuộc Cục giúp Cục trưởng thường xuyên kiểm tra, theo dõi, đôn đốc, chỉ đạo việc chấp hành pháp luật về tiếp công dân, giải quyết KNTC của các cơ quan THADS, đặc biệt là các Chi cục THADS để đảm bảo công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, gắn kết quả tiếp công dân, giải quyết KNTC với kết quả thực hiện nhiệm vụ năm và rèn luyện đạo đức, tác phong theo Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” để đánh giá phân loại công chức, bình xét thi đua khen thưởng và xử lý trách nhiệm đối với từng cá nhân và tập thể các cơ quan THADS./.
Phạm Huy Ân
Để khắc phục những hạn chế nêu trên, nhằm nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân và giải quyết KNTC, qua đó làm nền tảng cho công tác tổ chức thi hành án; tôi đề xuất một số giải pháp như sau:
- Thứ nhất, đối với công tác tiếp công dân: Thủ trưởng các cơ quan THADS phải trực tiếp tiếp công dân theo định kỳ mỗi tháng ít nhất 02 ngày làm việc và tiếp công dân đột xuất khi công dân có yêu cầu hoặc khi đối thoại trực tiếp với công dân để giải quyết KNTC. Đồng thời, phân công công chức thực hiện tiếp công dân thường xuyên tại cơ quan, đơn vị; khi tiếp công dân phải có thái độ đúng mực, tôn trọng công dân, không to tiếng với công dân, lắng nghe tâm tư nguyện vọng của công dân, ghi chép đầy đủ, chính xác nội dung mà công dân trình bày. Đối với những yêu cầu của công dân không có cơ sở để giải quyết, phải kiên trì giải thích quy định của pháp luật và yêu cầu công dân chấp hành. Đối với những yêu cầu của công dân có cơ sở hoặc do sai sót của chấp hành viên, cơ quan THADS thì phải mạnh dạn tiếp thu, khắc phục, sửa chữa.
- Thứ hai, đối với công tác giải quyết KNTC: Thủ trưởng các cơ quan THADS phải trực tiếp phụ trách công tác giải quyết KNTC tại cơ quan, đơn vị, không phân công cho cấp phó phụ trách (trừ những trường hợp đặc biệt do Thủ trưởng cơ quan, đơn vị phải đi học tập trung dài hạn, đi công tác nhiều ngày...); việc xử lý, giải quyết KNTC phải đúng quy trình, thời hạn, hình thức, nội dung theo quy định của pháp luật; không dùng hình thức công văn để thay cho quyết định giải quyết khiếu nại, kết luận nội dung tố cáo; không lợi dụng việc thiếu hiểu biết pháp luật của công dân để vận động công dân chuyển từ đơn KNTC thành yêu cầu, kiến nghị nhằm làm mất quyền KNTC của công dân; đối với những đơn KNTC chưa đủ điều kiện thụ lý, phải có văn bản trả lời, nêu rõ lý do và có thể kết hợp mời công dân đến, hướng dẫn để công dân bổ sung thông tin, tài liệu hoặc lập biên bản ghi nhận trực tiếp khiếu nại, tố cáo của công dân để thụ lý, giải quyết, không chuyển đơn hoặc trả lời lòng vòng, tránh né việc giải quyết KNTC; khi giải quyết KNTC phải kết hợp với công tác kiểm tra, rà soát lại hồ sơ thi hành án, để kịp thời phát hiện và chỉ đạo khắc phục những thiếu sót, vi phạm (nếu có) nhằm giải quyết đúng bản chất, nguồn gốc phát sinh KNTC.
- Thứ ba, về việc kiểm tra, theo dõi, đôn đốc triển khai thực hiện công tác tiếp công dân, giải quyết KNTC: Cục THADS tỉnh giao nhiệm vụ cho Phòng Kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo thuộc Cục giúp Cục trưởng thường xuyên kiểm tra, theo dõi, đôn đốc, chỉ đạo việc chấp hành pháp luật về tiếp công dân, giải quyết KNTC của các cơ quan THADS, đặc biệt là các Chi cục THADS để đảm bảo công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, gắn kết quả tiếp công dân, giải quyết KNTC với kết quả thực hiện nhiệm vụ năm và rèn luyện đạo đức, tác phong theo Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” để đánh giá phân loại công chức, bình xét thi đua khen thưởng và xử lý trách nhiệm đối với từng cá nhân và tập thể các cơ quan THADS./.
Phạm Huy Ân