Cục Quản lý Thi hành án dân sự chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2025: Cụ thể hóa chủ trương tinh gọn tổ chức bộ máy

Ngày 25/6/2025, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh đã ký ban hành Quyết định số 1898/QĐ-BTP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS). Đây là bước cụ thể hóa chủ trương lớn của Đảng về tinh gọn tổ chức bộ máy, thể hiện quyết tâm đổi mới toàn diện phương thức quản lý, chỉ đạo, điều hành và tổ chức thi hành án dân sự.

Tổng cục THADS tổ chức Hội nghị triển khai nhiệm vụ gắn với Đề án “Tiếp tục sắp xếp tinh gọn bộ máy Hệ thống THADS bảo đảm hiệu lực, hiệu quả”

Kiện toàn tổ chức: Tinh gọn, chuyên nghiệp, hiệu lực, hiệu quả
Theo quyết định mới, cơ cấu tổ chức của Cục Quản lý THADS được tổ chức lại theo hướng khoa học, tinh gọn và chuyên sâu hơn:

Tại Trung ương, Cục gồm 7 đơn vị chuyên môn: Ban Pháp chế và Nghiệp vụ thi hành án dân sự; Ban Nghiệp vụ thi hành án hành chính và Thừa phát lại; Ban Kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo; Ban Chuyển đổi số và thống kê dữ liệu thi hành án; Ban Kế hoạch - Tài chính; Ban Tổ chức cán bộ; và Văn phòng.

Tại địa phương, hệ thống gồm 34 cơ quan THADS cấp tỉnh, thành phố, quản lý trực tiếp 355 Phòng THADS khu vực. Các cơ quan THADS cấp tỉnh được trao đầy đủ tư cách pháp nhân, có con dấu quốc huy và tài khoản riêng tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng thương mại.

Mô hình mới đã lược bỏ cấp trung gian (chi cục cấp huyện), đồng thời tăng quyền chủ động và trách nhiệm của cơ quan THADS cấp tỉnh trong quản lý tổ chức, nhân sự và nghiệp vụ trên toàn địa bàn.

Đổi mới mạnh mẽ, khắc phục triệt để hạn chế
Với việc Bộ trưởng Bộ Tư pháp ban hành Quyết định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Cục Quản lý Thi hành án dân sự đã thể chế hóa, thực hiện nghiêm chủ trương của Đảng về sắp xếp tổ chức bộ máy tinh - gọn - mạnh, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; là phương án đổi mới mạnh mẽ, chưa từng có đối với các cơ quan THADS gắn với chuyển đổi phương thức quản lý chỉ đạo điều hành, tổ chức thi hành án dân sự; đồng thời cơ cấu lại toàn diện đội ngũ cán bộ, hướng tới xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, bản lĩnh, ngang tầm nhiệm vụ, có nhiều ưu điểm hơn cũng như khắc phục được nhiều hạn chế của phương án đã trình trước đây. Theo Đề án “Tiếp tục sắp xếp, tinh gọn bộ máy Hệ thống THADS bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả” của Đảng ủy Bộ Tư pháp (ban hành kèm theo Công văn số 310 – CV/ĐU ngày 25/6/2025 của Đảng ủy Bộ Tư pháp), Mô hình mới có nhiều ưu điểm nổi bật, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả thi hành án:

Việc ban hành Quyết định thành lập Cục Quản lý THADS đã thực hiện triệt để chủ trương đổi mới của cuộc “Cách mạng về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy” trong giai đoạn hiện nay. Việc kiện toàn tổ chức bộ máy theo mô hình mới đã tinh gọn một cấp trung gian, tăng cường tính chuyên môn hóa, qua đó nâng cao chất lượng đội ngũ công chức và hiệu quả thi hành án. Cơ quan THADS cấp tỉnh giờ đây đảm nhiệm vai trò chỉ đạo trực tiếp, toàn diện cả về tổ chức nhân sự và nghiệp vụ trên địa bàn, giúp kịp thời xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, đặc biệt là đối với hoạt động của Chấp hành viên.

Đồng thời, mô hình mới phân tách rõ ràng chức năng quản lý hành chính và chuyên môn. Lãnh đạo Phòng THADS khu vực không còn thực hiện các nhiệm vụ quản lý tài chính, tài sản và ban hành quyết định thi hành án, nhờ đó có điều kiện tập trung chỉ đạo nghiệp vụ, giảm thiểu các sai sót do hạn chế trong năng lực quản lý trước đây.

Tổ chức bộ máy theo hướng mới cũng giúp rút ngắn quy trình nghiệp vụ, khi loại bỏ được cơ chế ủy thác giữa các khu vực trong cùng một tỉnh, qua đó nâng cao tốc độ và hiệu quả thi hành án. Cùng với đó, việc tập trung đầu mối quản lý tài chính, tài sản ở cấp tỉnh không chỉ tăng hiệu lực kiểm tra, giám sát mà còn là biện pháp hữu hiệu để phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Trong bối cảnh không còn chính quyền cấp huyện, mô hình mới tạo điều kiện thuận lợi để cơ quan THADS cấp tỉnh phối hợp trực tiếp, hiệu quả với các cơ quan cấp tỉnh trong công tác cưỡng chế, xác minh, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Việc tập trung nguồn lực, biên chế và khối lượng công việc tại cấp tỉnh cũng từng bước nâng cao vị thế của cơ quan THADS, tiệm cận với vai trò, chức năng của các cơ quan ngang cấp Sở, góp phần tăng cường hiệu quả phối hợp liên ngành và thực thi pháp luật tại địa phương.

Hướng đến nền tư pháp hiện đại, hiệu quả

Quyết định tổ chức lại Cục Quản lý THADS không chỉ là yêu cầu về kỹ thuật hành chính mà còn là sự thể hiện rõ ràng định hướng chiến lược của Bộ Tư pháp trong việc xây dựng một hệ thống thi hành án dân sự tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.

Cơ cấu tổ chức mới là nền tảng để ngành THADS nâng cao chất lượng hoạt động, phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn, góp phần bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân, và tăng cường hiệu lực của Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa.