Khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính và khiếu nại về thi hành án dân sự

Khiếu nại được ghi nhận tại Điều 30 Hiến pháp năm 2013 “Mọi người có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về những việc làm trái pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân”.

Những khó khăn, vướng mắc thi hành Thông tư 22/2011/TT-BTP ngày 02/12/2011 của Bộ Tư pháp hướng dẫn thực hiện một số thủ tục trong quản lý hành chính về thi hành án dân sự.

Thông tư số 22/2011/TT-BTP về cơ bản đã góp phần tháo gỡ được một số khó khăn, vướng mắc tồn tại khi áp dụng các thủ tục trong quản lý hành chính về thi hành án dân sự, đồng thời giúp các cơ quan Thi hành án dân sự địa phương thực hiện thống nhất và dễ dàng hơn. Tuy nhiên, trong quá trình áp dụng gặp phải một số khó khăn, vướng mắc sau đây xin được nêu ra để Ban soạn thảo của Tổng cục sửa đổi và các đồng nghiệp có cách nhìn mới hơn khi áp dụng:

Vướng mắc trong thực tiễn áp dụng biện pháp bảm đảm thi hành án dân sự và một số giải pháp

Trong thực tế tổ chức thi hành án cho thấy, nhiều trường hợp người phải thi hành án có nghĩa vụ thi hành án có tài sản nhưng trốn tránh, tẩu tán, hủy hoại tài sản dẫn đến không còn điều kiện thi hành án.Trong khi đó, thời gian từ khi xác minh đến khi tổ chức cưỡng chế phải thực hiện rất nhiều thủ tục, trình tự kéo dài, khó khăn trong quá trình thực hiện, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả công tác thi hành án dân sự. Để ngăn chặn các hành vi nêu trên của người phải thi hành án, kịp thời khắc phục những bất cập và tạo hành lang pháp lý cho chấp hành viên thực thi nhiệm vụ, Luật Thi hành án dân sự năm 2008 đã quy định các biện pháp bảo đảm thi hành án trong Mục 1 Chương IV, từ Điều 66 đến Điều 69 gồm 03 biện pháp: Phong tỏa tài khoản; tạm giữ tài sản, giấy tờ; tạm dừng việc đăng ký, chuyển dịch, thay đổi hiện trạng về tài sản của người phải thi hành án. Các quy định trên đã được hướng dẫn cụ thể tại Điều 9, Điều 10, Điều 11 của Nghị định 58/NĐ-CP ngày 13 tháng 7 năm 2009. Đây hoàn toàn là điểm mới của Luật thi hành án dân sự và Nghị định hướng dẫn thi hành so với các quy định về thi hành án dân sự trước đây, đặt những cơ sở pháp lý để chấp hành viên tiến hành các hoạt động thi hành án nhằm mục đích kịp thời ngăn chặn việc tẩu tán, hủy hoại tài sản, trốn tránh việc thi hành án của người phải thi hành án, đảm bảo các bản án, quyết định được thi hành một cách triệt để và hiệu quả. Tuy nhiên, trong thực tế thời gian gần 5 năm thi hành theo Luật thi hành án dân sự, các chấp hành viên rất hạn chế áp dụng các biện pháp bảo đảm này, vì quá trình áp dụng gặp không ít khó khăn, vướng mắc. Do đó, trong tiến trình sửa đổi Luật thi hành án dân sự, một trong những nội dung đề xuất cần sửa đổi là các quy định về biện pháp bảo đảm thi hành án.

Thực trạng giải quyết các vụ việc khiếu nại, tố cáo bức xúc, phức tạp, tồn đọng, kéo dài về thi hành án dân sự

Công tác thi hành án dân sự là một trong những công tác nhạy cảm vì liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, cơ quan, tổ chức. Các quyền và lợi ích hợp pháp này đã được ghi nhận trong các bản án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật, việc hiện thực hóa các quyền này được thực hiện thông qua cơ quan Thi hành án dân sự. Do đó, việc thi hành bản án, quyết định của tòa án theo quy định pháp luật sẽ động chạm trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của công dân nên dẫn đến nhiều khiếu nại, tố cáo.

Tổng kết thực tiễn bốn năm triển khai thực hiện và góp ý Dự thảo sửa đổi Luật Thi hành án dân sự năm 2014

Luật Thi hành án dân sự ra đời năm 2008, có hiệu lực thi hành ngày 01/07/2009, là văn bản pháp lý cao nhất trong lĩnh vực thi hành án dân sự ở thời điểm hiện tại. Sau bốn năm áp dụng Luật Thi hành án dân sự, nhận thấy công tác thi hành án dân sự đã có những chuyển biến thực sự tích cực. Bộ máy tổ chức các cơ quan Thi hành án dân sự địa phương nhanh chóng được kiện toàn, số lượng cán bộ, công chức thi hành án dân sự tăng kể cả về số và chất lượng, hiệu quả công tác thi hành án dân sự được minh chứng qua kết quả thi hành án dân sự của từng năm, năm sau luôn cao hơn năm trước, đã được chính quyền các cấp và quần chúng nhân dân tin tưởng, ghi nhận. Tuy nhiên, qua quá trình áp dụng Luật Thi hành án dân sự năm 2008 nhận thấy Luật cũng còn một số điểm hạn chế, tồn tại cần sửa đổi hoàn thiện.

Án khó thi hành

Thuật ngữ "án khó thi hành" thường được cơ quan Thi hành án dân sự hay dùng để chỉ những bản án, quyết định của Tòa án khó thi hành trên thực tế. Vậy, thế nào được gọi là án khó thi hành?

Một số vướng mắc, bất cập trong thực tiễn áp dụng Luật Thi hành án dân sự 2008

Nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật trong lĩnh vực Tư pháp phù hợp với mục tiêu của chiến lược xây dựng hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam đến năm 2010 định hướng năm 2020 và Chiến lược cải cách Tư pháp theo tinh thần Nghị quyết số 49-NQ/TW năm 2005 của Bộ Chính trị, ngày 14/11/2008 Quốc Hội đã thông qua Luật Thi hành án dân sự gồm 9 chương, 183 điều. Luật Thi hành án dân sự có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2009.

Bàn về Chỉ tiêu giảm việc thi hành án dân sự chuyển kỳ sau

Công tác thi hành án dân sự hàng năm được tính từ ngày 01/10 năm trước đến ngày 30/9 năm kế tiếp. Kết quả đạt được trong một năm của từng chấp hành viên, từng Chi cục Thi hành án, Cục Thi hành án dân sự các tỉnh, thành phố được tính trên cơ sở tỷ lệ thi hành án đạt được. Trong phạm vi bài viết này, tôi muốn đề cập đến các chỉ tiêu thi hành án được giao hàng năm, nhất là tỷ lệ giảm việc tồn đọng hiện nay thực sự đang là “gánh nặng” đối với chấp hành viên.

Thấy gì từ việc tổng kết 04 năm thi hành Luật Thi hành án dân sự về giải quyết khiếu nại, tố cáo tại tỉnh Quảng Ngãi

Luật thi hành án dân sự năm 2008 có hiệu lực từ ngày 01/7/2009 đánh dấu sự phát triển và hoàn thiện pháp luật về Thi hành án dân sự. Với các quy định mới về cơ cấu tổ chức bộ máy cơ quan Thi hành án dân sự từ Trung ương đến địa phương; quy định trình tự, thủ tục thi hành án hành án dân sự; về mối quan hệ giữa các cơ quan hữu quan…làm tăng cường hiệu quả công tác tổ chức thi hành án dân sự cũng như hiệu quả công tác quản lý hoạt động thi hành án dân sự, góp phần thiết thực giữ vững an ninh, trật tự an toàn xã hội, khắc phục những hạn chế, vướng mắc trong quá trình tổ chức thi hành Pháp Lệnh Thi hành án dân sự năm 2004.

Những khó khăn, vướng mắc trong việc thi hành phần dân sự trong bản án hình sự tại tỉnh Tây Ninh

Tây Ninh là tỉnh đứng thứ 4 toàn quốc về số lượng vụ việc thi hành án (đứng sau thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội và Tiền Giang). Hiện nay, với tổng số vụ việc thụ lý là gần 25 ngàn, tính trung bình hiện nay mỗi chấp hành viên phải xử lý gần 500 vụ việc/1 năm, thậm chí có huyện lên tới hơn 800 vụ việc. Gần đây các cơ quan Thi hành án dân sự trên địa bàn tỉnh Tây Ninh nhận được sự quan tâm đặc biệt của Bộ Tư pháp và Tổng cục Thi hành án dân sự từ việc được tiếp nhận 10 chấp hành viên biệt phái của các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương như: thành phố Hồ Chí Minh, Ninh Bình, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế… các cơ quan Thi hành án dân sự còn nhận được sự chỉ đạo, hỗ trợ của Tổng cục Thi hành án dân sự về nghiệp vụ thi hành án cũng như nghiệp vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với những vụ việc có khó khăn, vướng mắc, phức tạp, tồn đọng kéo dài. Đặc biệt là vụ việc có khó khăn, vướng mắc trong việc thi hành phần dân sự trong Bản án hình sự dưới đây: